Genel Türk TarihiTarih

Eski Çin’e Bakış- II

Bu makaleyi 6 dakikada okuyabilirsiniz

Hazırlayan: Umut Köse

BİRAZ GERİYE DÖNÜŞ, ESKİ ÇİN’İN TOPLUM YAPISI, NÜFUSU VE EKSİK OLMAYAN ANARŞİSİ

İfade, Toplum ve Şiir

Eski Çin’in bir tarım ülkesi olduğu vurgulanır ve ondan hep ”Orta Krallık” diye bahsedilir. (5) Bu insanlar, gerçekten de tarımı hayatlarının esas unsurlarından biri haline getirmişlerdi ve bunu Çin mitolojisinde de görmemiz mümkündür . Çin’in bilginleri, felsefelerini ve dinlerini(bunlar ayrı ve birbirleriyle zıttır) oluştururken çiftçinin dünyasını esas aldıkları da olmuştur.(6) Bunun haricinde bozkırın atlı kavimleri, Çin topraklarını yağmalarken, Çinliler pek normal olarak hasadının tahrip edildiğine dair üzüntülerini şiirlere dökmüşlerdir.(7) Çinliler için köklü bir tarih, aynı zamanda köklü bir şiir geleneği demek olduğundan Eski Çin’in en temel 2 niteliğinin tarım ve yazı /sanat olduğunu söylemek yerinde olacaktır.

Nüfus ve Harp Meselesi

Çin şu anda dünyadaki en kalabalık nüfusa sahip olduğu gibi geçmişteki potansiyel nüfus oranına nazaran oldukça yüksekti.(8) Bu nedenle Çin kaynakları ve Türk kaynakları bozkır halklarından olan Çin Coğrafyasının en büyük rakipleri olan ve Hunların ve 300 yıl sonraki ardılı Türk Kağanlığının nüfusunun Çinlilerin nüfusuna oranla %1’i olduğunu belirtmektedir.(9) Fakat nüfus oranının fazlalığı Çinlileri her zaman başarılı olacakları anlamına gelmiyordu. Eğer Çin usulüne göre savaşırsanız, kaybedersiniz. Ancak açık ovadan uzak durup, ani akın yöntemini benimsediğinizde harbi kazanma oranınız daha yüksekti. Bozkırdaki kabilelerinin, Çin’e girmesi, hatta yüzyıllarca oradaki yerleşim noktalarını yağmalaması ya da yönetmesi çoğunlukla bu sayedeydi.

 

Anarşi?

Çin tarihinin olmazsa olmazıdır. Çin’de tarih boyunca nüfus çok fazladır. Ancak oluşan anarşi ortamı ise Çin’e bazen nüfusun yarısının yok edecek kadar kuvvet buluyordu. (10)Ama bir şekilde Çin Coğrafyası ve yerleşimi hayatın devam ettiğini gösteriyordu. Çin tarihinde yönetim bir sürü hanedan geldi geçti: Hsia, Shang, Han, Çin, Sui, T’ang, Song, Ming vs vs.  Aralarından bazıları Çinliydi bazılarıysa yabancı, yabancılar bu coğrafyaya yeni bir şeyler getirebildiler fakat hepsi Çin Coğrafyasına uygun yaşadılar. Bu coğrafyanın nüfusu ve yerleşimi eksik olmayan anarşiye rağmen ya da onun sayesinde ürün verebildi. Bu soru üzerinde mutlaka durulmalı, cevabı aranmalıdır.

ÇİN’DEN ANARŞİ ÖRNEKLERİ:

1-Çin Savaş Çağı (MÖ 5YY.-MÖ.3YY)

2-Chin Hanedanının Yıkılışı Sonrası, Çin Milletinin iskeleti  Han Hanedanının Zuhur Edişi (MÖ 209-MÖ 204)

3-Han Hanedanının İlk Yıkılışı(MS 9 – MS 23)

4-Han Hanedanı Geri Geliyor(MS 23 sonrası)

5- Han Hanedanı tarihten çekilir, Çin 581’e kadar birleşemez

6- An-Lu-Shan, İsyanı(MS 8.YY Ortaları)

7- Çin’in Altın Çağı Tang’ın yıkılışı(10.yy başları)

8- Çinggiz Han Moğolları, Çin’de(13.-14 yy)

9- Minglerin Gidişi, Mançu Kökenlilerin Çin’deki iktidarı(MS 17.yy ortaları)

10- Mao.

Kısacası Çin’de egemen hanedan zayıfladığında ya da rejim değiştiğinde Çin Coğrafyasında hakim olan unsur insan kanından başka bir şey olmamıştır.

Ayrıca, anarşinin Çin Coğrafyasında rekabet ortamını büyütmesi, Çin düşünür ve stratejistlere büyük bir tecrübe olduğu düşünülmektedir.(11) Bunlardan en önemlisi kuşkusuz bozkırla mücadele adına orduyu bozkırlı gibi kuşandırmak, silahları, binek hayvanları benimsemek olmuştur.(12) MÖ 4’yy’dan itibaren Eski Çin’in harp usulü birden savaş arabası yerine binek atlara evirilmiştir.(13) Bu, hemen olmasa da Çinlilerin başarı oranını arttırmıştır.

(Kaynakça ve Dipnotlar 3.bölümün sonunda verilecektir.)

 

Comment here